زندگی پس از پیوند
در این مرحله از مسیر پیوند، نقاط عطف مهمی را پشت سر گذاشتهاید و تجربه بیشتری در زندگی با عضو پیوندی خود به دست آوردهاید. البته ممکن است همچنان در ادامه راه با چالشها و خطراتی روبهرو شوید. داشتن انتظارات واقعبینانه میتواند به شما کمک کند تا مسیر مراقبت پس از پیوند را با جدیت ادامه دهید.
مسیر درمان را ادامه دهید
مهم است بدانید که زندگی پس از پیوند ممکن است دقیقاً مانند زندگی پیش از آن نباشد. بنابراین شاید لازم باشد در طول این مسیر، انتظارات خود را با شرایط جدید تطبیق دهید.برخی از چالشهای احتمالی پس از سال نخست عبارتاند از:
مدیریت عوارض جانبی
خستگی بدنی
تداوم خطر رد پیوند عضو
کنترل وزن و تحرک کافی
حفظ سلامت عضو پیوندی
پیوند عضو، تعهدی مادامالعمر است. احتمالاً پزشک از شما خواهد خواست که مصرف داروهای خود را دقیقاً مطابق دستور ادامه دهید.با گذشت سالها از جراحی پیوند، ممکن است پزشک توصیه کند که همچنان رژیم غذایی سالمی داشته باشید و بهطور منظم ورزش کنید. مهمترین نکته، تداوم پایبندی به برنامه مراقبتی است.
پیش از آغاز هر برنامه ورزشی، حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
حفظ سلامت عمومی
مصرف طولانیمدت برخی داروها میتواند مشکلات دیگری برای سلامتی ایجاد کند. آگاهی از این خطرات اهمیت دارد تا بتوانید برای پیشگیری از آنها اقدام کنید و نشانههای هشداردهنده را زود تشخیص دهید.
سلامت استخوانها
کاهش سلامت استخوانها در سالهای پس از پیوند، مشکلی شایع است. با کاهش سلامت استخوان، خطر ابتلا به پوکی استخوان افزایش مییابد؛ بیماریای که باعث ضعیف و شکنندهشدن استخوانها میشود. در صورت درماننشدن، پوکی استخوان میتواند به شکستگیهایی منجر شود که معمولاً در ستون فقرات، لگن و مچ دست رخ میدهند.درباره خطر ابتلا به پوکی استخوان پس از پیوند و درمانهایی که به حفظ استحکام استخوانها کمک میکنند، با پزشک خود صحبت کنید.
محافظت از پوست
خطر ابتلا به سرطان پوست پس از پیوند افزایش مییابد. دو نوع شایع سرطان پوست در ادامه معرفی شدهاند.
کارسینوم سلول سنگفرشی
این بیماری دومین نوع شایع سرطان پوست در ایالات متحده است و معمولاً بهصورت ناحیهای پوستهدار یا دلمهبسته روی پوست ظاهر میشود.
کارسینوم سلول بازال
کارسینوم سلول بازال شایعترین نوع سرطان پوست در ایالات متحده است. این بیماری اغلب بهصورت برجستگی یا ضایعهای سفید یا صورتیرنگ ظاهر میشود و معمولاً به شکل زخمی توصیف میشود که بهبود نمییابد یا بهراحتی خونریزی میکند.
این ضایعات معمولاً در نواحی در معرض نور خورشید، مانند صورت، گردن، بازوها، دستها و گوشها دیده میشوند. هرگونه ضایعه غیرمعمول باید توسط پزشک یا متخصص پوست بررسی شود.
بهتر است سالی یکبار برای بررسی خالهای خود به متخصص پوست مراجعه کنید تا از طبیعیبودن آنها مطمئن شوید.
سلامت قلب
برخی داروها میتوانند سطح کلسترول، فشار خون یا قند خون را افزایش دهند.
اهداف جدیدی تعیین کنید
تعیین هدف میتواند به شما کمک کند تا بر موضوعاتی که برایتان اهمیت دارند تمرکز کنید.
اهدافی انتخاب کنید که به شما انگیزه میدهند
اهداف خود را بنویسید.هر روز آنها را مرور کنید تا مسیر و مقصودتان را به خود یادآوری کنید.
برنامه عملیاتی تهیه کنید. بنویسید چگونه میخواهید به اهدافتان برسید و مراحل لازم و بازه زمانی انجام آنها را مشخص کنید.
پشتکار داشته باشید. دستیابی به اهداف فرایندی مداوم و زمانبر است. گامبهگام به تلاش خود ادامه دهید تا به موفقیت برسید.
به سایر بیماران کمک کنید
دریافت عضو اهدایی، هدیهای ارزشمند است. بسیاری از دریافتکنندگان پیوند از اینکه عضوی دریافت کردهاند و اکنون وضعیت سلامتی خوبی دارند، احساس قدردانی میکنند. یکی از راههای ابراز این قدردانی، کمک به افرادی است که بهتازگی مسیر پیوند را آغاز کردهاند.
کمک به آموزش سایر بیماران
احتمالاً در طول این مسیر نکات بسیاری آموخته و بر چالشهای زیادی غلبه کردهاید. فعالیت داوطلبانه برای آگاهکردن سایر دریافتکنندگان پیوند از آنچه در انتظارشان است، راهی ارزشمند برای کمک به دیگران به شمار میرود. ارائه راهنمایی و حمایت به دیگران میتواند برای خود شما نیز تجربهای رضایتبخش باشد.
همچنین ممکن است بخواهید به یکی از حامیان و مروجان اهدای عضو تبدیل شوید. بسیاری از دریافتکنندگان پیوند و خانوادههایشان در جوامع خود فعالانه تلاش میکنند تا آگاهی عمومی را درباره اهمیت اهدای عضو افزایش دهند.
همچنین از تیم پیوند خود بپرسید که چگونه میتوانید در این زمینه مشارکت کنید و بهعنوان داوطلب فعالیت داشته باشید.
برای مراقبین بیماران
واکسیناسیون
در سال نخست پس از پیوند و پس از آن، ممکن است برای فرد مراقب دشوار باشد که همزمان با مراقبت از عزیز خود، دوباره به روال عادی زندگی بازگردد.
بهدلیل خطر رد پیوند، احتمالاً وضعیت عزیزتان بهطور مکرر توسط تیم درمان بررسی خواهد شد و لازم است برای انجام آزمایشها و معاینات متعدد به مراکز درمانی مراجعه کنید. همچنین روند بهبودی در هر دریافتکننده پیوند متفاوت است و ممکن است زمان بیشتری طول بکشد تا عزیزتان بتواند بهطور مستقل از خود مراقبت کند.
برخی دریافتکنندگان پیوند چندین دوره رد پیوند را تجربه میکنند که ممکن است مستلزم رفتوآمدهای مکرر به بیمارستان باشد. علاوه بر خطر رد پیوند، افسردگی و اختلالات خلقی نیز در سال نخست پس از پیوند شایع هستند.
با توجه به استرس مضاعف و فشاری که برای حفظ سلامت عزیزتان و اطمینان از مصرف منظم داروهای او تحمل میکنید، ممکن است به فردی نیاز داشته باشید تا با او صحبت کنید. تیم پیوند محل مناسبی برای شروع است؛ زیرا اعضای این تیم برای حمایت از شما نیز حضور دارند. بسیاری از مراکز پیوند، مددکاران اجتماعی و هماهنگکنندگان امور مالی دارند که میتوانند به شما کمک کنند. گروههای حمایتی نیز میتوانند بسیار مفید باشند. گفتوگو با افرادی که شرایط مشابهی را تجربه میکنند و دانستن اینکه تنها نیستید، میتواند آرامشبخش باشد.
بسیاری از مراکز پیوند، مددکاران اجتماعی و هماهنگکنندگان امور مالی دارند که میتوانند به شما کمک کنند.
این وبسایت اطلاعاتی دربـاره برخورداری از یک سبک زندگی سالم از طریق تغذیه مناسب و فعالیت بدنی ارائه میدهـد. بـه یـاد داشتــه باشید کـه پیش از ایجــــاد هـرگـونه تغییـــر در رژیــم غذایــی یــا برنامــــــه ورزشـی خـود، حتمــاً با پزشک یا ارائـهدهنـــــده خــــــدمـات ســـــلامت مشـــــــورت کنیــــد.
همچـنین بایـد از خطـرات احتمالی سلامتی پس از پیوند آگاه باشیـد و بـرای پیشگیری از آنها اقدامات لازم را انجام دهید.بــرای کسب اطــلاعات بیشــتر، بخــــش «خطـــرات ســلامتـــی و راههــــای پیشگیـــری پس از پیـــونـــد» را مطالعـــه کنیـــد.